Jump to content

Сураи Фатҳ

Аз wikishia
Сураи Фатҳ
Муҳаммад
Сураи Муҳаммад
Фатҳ
Ҳуҷурот
Сураи Ҳуҷурот
Рақами сура48
Ҷузъ26
Нузул
Тартиби нузул112
Маккӣ/МаданӣМаданӣ
Иттилооти оморӣ
Теъдоди оятҳо29
Теъдоди калимаҳо560
Теъдоди ҳарфҳо2509


Сураи Фатҳ (форсӣ: سوره فتح) чилу ҳаштумин сура ва аз сураҳои маданӣ аст, ки дар ҷузъи 26-уми Қуръон ҷой дорад. Номгузории ин сура ба далели он аст, ки дар ибтидои сура, аз фатҳи мубин (пирӯзии дурахшон) сухан мегӯяд. Муҳтавои асосии ин сура дар бораи пирӯзии ниҳоии мусалмонон, подоши имон, ҷиҳод, ихлос, бахшиши лағжишҳои муҷоҳидон, ҳушдор ба кофирон ва мусалмонони сустимон ва дар ниҳоят ҷаҳонӣ шудани дини Худо аст.

Ояти нахуст дар бораи фатҳи мубин ва ояти 18 дар бораи байъати Ризвон аз оёти машҳури сураи Фатҳ аст. Дар фазилати қироати ин сура омадааст, ки ҳар кас онро бихонад, подошаш ҳамчун касе аст, ки дар фатҳи Макка ҳамроҳи Пайғамбар (с) буда ё дар байъати Ризвон бо ӯ байъат кардааст.

Муаррифӣ

  • Сабаби номгузорӣ

Ин сураро «Фатҳ» меноманд, ба ин муносибат, ки дар оғози он аз фатҳи мубин (пирӯзии дурахшон) сухан мегӯяд.[1]

  • Тартиб ва макони нузул

Сураи Фатҳ ҷузъи сураҳои маданӣ ва дар тартиби нузул, саду дувоздаҳумин сураест, ки бар Паёмбари акрам (с) нозил шудааст. Ин сура дар чиниши кунунии мусҳаф, чилу ҳаштумин сура аст, ки дар ҷузъи 26 Қуръон ҷой дорад.[2]

  • Теъдоди оятҳо ва дигар вижагиҳо

Сураи Фатҳ 29 оят, 560 калима ва 2509 ҳарф дорад. Ин сура ба лиҳози ҳаҷм ҷузъи сураҳои масонӣ ва наздик ба як ҳизб аст.[3] Ин сураро дар шумори сураҳои мумтаҳанот овардаанд.[4] Аз вижагиҳои ин сура хабар додан аз ғайб ва пешгӯии оянда аст, ки ҳамаи онҳо низ таҳаққуқ ёфтаанд.[5]

Оятуллоҳ Хоманаӣ, Раҳбари Ҷумҳурии исломии Эрон, дар соли 2024 мелодӣ, ки пас аз амалиёти тӯфони ал-Ақсо даргириҳои байни нерӯҳои муқовимат ва Исроил афзоиш ёфта буд, ба мардум барои пирӯзии ҷабҳаи муқовимат хондани ин сураро тавсия кард.[6]

Муҳтаво

Сураи Фатҳ бо меҳварияти башорати пирӯзиҳои бузург ва миннат ниҳодани Худованд бар Пайғамбари акрам (с) ва муъминон, ба ситоиши онон ва ваъдаи подошҳои дунявӣ ва ухравӣ мепардозад.[7] Ин сура навиди афзоиши тавҳидбоварон, арзонӣ доштани оромӣ бар дилҳои муъминон, подоши имон, ҷиҳод ва омурзиши лағжишҳои муҷоҳидонро медиҳад ва дар муқобил, ба кофирон, мунофиқон ва мусалмонони сустимон ҳушдор медиҳад.[8]

Мавзуъҳои сура, монанди сулҳи Ҳудайбия, таҳаққуқи руъёи Пайғамбар (с) дар бораи фатҳи Макка, воқеаи байъати Ризвон, коршканиҳо ва узрҳои беҷои мунофиқон барои ширкат накардан дар ҷиҳод ва ҳамчунин вижагиҳои пайравони Паёмбари Ислом (с) аст.[9]

Достонҳо ва ривоятҳои таърихӣ

Баъзе аз достонҳо ва ривоятҳои таърихии сура иборат аст аз:

Шаъни нузули оёти нахустин

Бар асоси ривояти Қутода аз Анас ибни Молик, сураи Фатҳ дар бозгашти мусалмонон аз сулҳи Ҳудайбия, дар ҳоле ки бо қалби андуҳгин ва бидуни анҷоми маносики ҳаҷ озими Мадина буданд ва шакку шубҳа бар шахсони заифулимон ғолиб шуда буд, нозил шуд. Бо нузули ин сура, чеҳраи Пайғамбар (с) ғарқи сурур шуд ва гуфт оёте бар ӯ нозил шудааст, ки барояш аз карон то карони дуңё, дӯстдоштанитар аст.[11]

Оятҳои машҳур

Ояти фатҳи мубин

Мақолаи асосӣ: Ояти 1 сураи Фатҳ

Ояти нахуст (إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُّبِينًا - Инно фатаҳно лака фатҳан мубино), ки ба ояти фатҳи мубин маъруф аст, башорат ба пирӯзии дурахшон медиҳад. Бештари муфассирон ин пирӯзиро сулҳи Ҳудайбия медонанд.[12] Назарҳои дигар ҳамчун фатҳи Макка, фатҳи Хайбар,[13] ё пирӯзии ниҳоии Ислом[14] низ вуҷуд дорад. Баъзе аз муфассирон онро ишора ба кушодани асрори улум барои Пайғамбари Ислом (с) донистаанд.[15]

Ояти байъати Ризвон

Мақолаи асосӣ: Ояти байъати Ризвон

Ояти ҳаждаҳум (لَقَدْ رَضِيَ اللَّـهُ عَنِ الْمُؤْمِنِينَ... Лақад разияллоҳу ани-л-муъминин...) ифодагари хушнудии Худо аз муъминонест, ки зери дарахт бо Пайғамбар (с) байъат карданд ва ба поси сидқи нияташон оромӣ ва пирӯзии наздик ба онон подош дода шуд.[16]

Ояти 23

سُنَّةَ اللَّهِ الَّتِي قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ ۖ وَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِيلًا (Суннаталлоҳи-л-лати қад халат мин қабл ва лан таҷида лисуннати-л-лоҳи табдило) Тарҷума: Суннати Худо, ки аз пеш ҳамин буда, ва дар суннати Худо ҳаргиз тағйире нахоҳӣ ёфт.

Ояти 23 сураи Фатҳ бар тағйирнопазирии суннатҳо ва қонунҳои Илоҳии ҳоким бар таърих ва башарият таъкид дорад. Бар асоси дидгоҳи баъзе муфассирон, ин оят нишон медиҳад, ки ҳодисаҳои таърихӣ тасодуфӣ ва иттифоқӣ нестанд, балки бар асоси ҷараёне қонунманд ва аз пеш таъиншуда бо номи суннатҳои Илоҳӣ шакл мегиранд. Ин суннатҳо фаротар аз замон ва макон ва дарки маҳдуди башарӣ ҳастанд ва бар асоси ҳикмати Илоҳӣ устуворанд. Аз ин рӯ, ҷомеъ ва собит буда, бо гузашти замон кӯҳна ё нокоромад намешаванд.[17]

Ояти 29

مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللهِ ۚ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ... (Муҳаммадун расулуллоҳ, ва-л-лазина маъаҳу ашиддоу ала-л-куффори руҳамоу байнаҳум)

Ояти 29 сураи Фатҳ ба васфи Пайғамбар (с) ва ёронаш дар китобҳои осмонии пешин (Таврот ва Инҷил) мепардозад ва вижагиҳои онон, аз ҷумла шиддат бар куффор ва рамҳат миёни худ, ибодати пайваста ва асари суҷуд дар чеҳраҳояшонро бармешуморад ва рушду нумӯи ононро ба киштзори пурбор ташбеҳ мекунад.

Оёт-ул-аҳком

Сураи Фатҳ дорои оёт-ул-аҳкомест, ки ба аҳкоми фиқҳии хоссе мепардозанд.

  • Ояти 27 сураи Фатҳ:[18]
    لَقَدْ صَدَقَ اللَّـهُ رَسُولَهُ الرُّؤْيَا بِالْحَقِّ ۖ لَتَدْخُلُنَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ إِن شَاءَ اللَّـهُ آمِنِينَ مُحَلِّقِينَ رُءُوسَكُمْ وَمُقَصِّرِينَ لَا تَخَافُونَ ۖ فَعَلِمَ مَا لَمْ تَعْلَمُوا فَجَعَلَ مِن دُونِ ذَٰلِكَ فَتْحًا قَرِيبًا

Ин оят бо ишора ба таҳаққуқи руъёи Пайғамбар (с) дар бораи вуруди эмин ба Масҷид-ул-ҳаром ба ду амали ҳалқ (тарошидани мӯи сар) ва тақсир (кӯтоҳ кардани мӯ ё нохун) ҳамчун амале, ки муҳримро аз эҳром хориҷ мекунад, ишора дорад. Ин оят аз назари баъзе фақеҳон далеле бар тахйир (ҳаққи интихоб) байни ҳалқ ва тақсир аст, на вуҷуби анҷоми ҳар ду.[19]

Ҳамчунин ояти 17 бо иборати «لَيْسَ عَلَى الْأَعْمَىٰ حَرَجٌ...» ҳукми таклифи ҷиҳодро аз се гурӯҳ (нобино, ланг ва бемор), ки анҷоми он барояшон машаққат дорад, бардошта ва ширкат накардани онон дар ҷиҳодро гуноҳ намедонад.[20]

Фазилат ва хосият

Дар фазилати тиловати сураи Фатҳ, ривоёт бисёр нақл шудааст. Бар ин асос, ҳар кас ин сураро қироат кунад, подоше ҳамсон бо касе хоҳад дошт, ки дар фатҳи Макка ҳамроҳи Пайғамбар (с) буда ё дар байъати Ризвон бо ӯ байъат кардааст.[21] Ҳамчунин аз Имом Содиқ (а) нақл шуда, ки мудавимат бар тиловати ин сура, молу аҳли оиларо аз талаф ва осеб дидан ҳифз мекунад ва қории он дар қиёмат дар шумораи бандагони шоистаи Худо қарор гирифта ва бо шаробе гувор аз биҳишт пазироӣ мешавад.[22] Аз хосияти амалии ин сура низ эмин мондан аз хатарҳо, рафъи тарс[23] ва дар амон мондан аз шарри ҳокими ситамгар[24] зикр шудааст.

Ҳамчунин бубинед: Фазоили сураҳо

Матн ва тарҷумаи сураи Фатҳ

Матни арабии сураи Фатҳ

بِسْمِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
إِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحًا مُبِينًا ﴿١﴾ لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ وَيُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكَ وَيَهْدِيَكَ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا ﴿۲﴾ وَيَنْصُرَكَ اللَّهُ نَصْرًا عَزِيزًا ﴿۳﴾ هُوَ الَّذِي أَنْزَلَ السَّكِينَةَ فِي قُلُوبِ الْمُؤْمِنِينَ لِيَزْدَادُوا إِيمَانًا مَعَ إِيمَانِهِمْ وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَكَانَ اللَّهُ عَلِيمًا حَكِيمًا ﴿۴﴾ لِيُدْخِلَ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَيُكَفِّرَ عَنْهُمْ سَيِّئَاتِهِمْ وَكَانَ ذَلِكَ عِنْدَ اللَّهِ فَوْزًا عَظِيمًا ﴿۵﴾ وَيُعَذِّبَ الْمُنَافِقِينَ وَالْمُنَافِقَاتِ وَالْمُشْرِكِينَ وَالْمُشْرِكَاتِ الظَّانِّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوْءِ عَلَيْهِمْ دَائِرَةُ السَّوْءِ وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ وَلَعَنَهُمْ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَهَنَّمَ وَسَاءَتْ مَصِيرًا ﴿۶﴾ وَلِلَّهِ جُنُودُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا ﴿۷﴾ إِنَّا أَرْسَلْنَاكَ شَاهِدًا وَمُبَشِّرًا وَنَذِيرًا ﴿۸﴾ لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ وَتُعَزِّرُوهُ وَتُوَقِّرُوهُ وَتُسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَأَصِيلًا ﴿۹﴾ إِنَّ الَّذِينَ يُبَايِعُونَكَ إِنَّمَا يُبَايِعُونَ اللَّهَ يَدُ اللَّهِ فَوْقَ أَيْدِيهِمْ فَمَنْ نَكَثَ فَإِنَّمَا يَنْكُثُ عَلَى نَفْسِهِ وَمَنْ أَوْفَى بِمَا عَاهَدَ عَلَيْهُ اللَّهَ فَسَيُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا ﴿۱۰﴾ سَيَقُولُ لَكَ الْمُخَلَّفُونَ مِنَ الْأَعْرَابِ شَغَلَتْنَا أَمْوَالُنَا وَأَهْلُونَا فَاسْتَغْفِرْ لَنَا يَقُولُونَ بِأَلْسِنَتِهِمْ مَا لَيْسَ فِي قُلُوبِهِمْ قُلْ فَمَنْ يَمْلِكُ لَكُمْ مِنَ اللَّهِ شَيْئًا إِنْ أَرَادَ بِكُمْ ضَرًّا أَوْ أَرَادَ بِكُمْ نَفْعًا بَلْ كَانَ اللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرًا ﴿١۱﴾ بَلْ ظَنَنْتُمْ أَنْ لَنْ يَنْقَلِبَ الرَّسُولُ وَالْمُؤْمِنُونَ إِلَى أَهْلِيهِمْ أَبَدًا وَزُيِّنَ ذَلِكَ فِي قُلُوبِكُمْ وَظَنَنْتُمْ ظَنَّ السَّوْءِ وَكُنْتُمْ قَوْمًا بُورًا ﴿١۲﴾ وَمَنْ لَمْ يُؤْمِنْ بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ فَإِنَّا أَعْتَدْنَا لِلْكَافِرِينَ سَعِيرًا ﴿١۳﴾ وَلِلَّهِ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ يَغْفِرُ لِمَنْ يَشَاءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَشَاءُ وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا ﴿۱۴﴾ سَيَقُولُ الْمُخَلَّفُونَ إِذَا انْطَلَقْتُمْ إِلَى مَغَانِمَ لِتَأْخُذُوهَا ذَرُونَا نَتَّبِعْكُمْ يُرِيدُونَ أَنْ يُبَدِّلُوا كَلَامَ اللَّهِ قُلْ لَنْ تَتَّبِعُونَا كَذَلِكُمْ قَالَ اللَّهُ مِنْ قَبْلُ فَسَيَقُولُونَ بَلْ تَحْسُدُونَنَا بَلْ كَانُوا لَا يَفْقَهُونَ إِلَّا قَلِيلًا ﴿۱۵﴾ قُلْ لِلْمُخَلَّفِينَ مِنَ الْأَعْرَابِ سَتُدْعَوْنَ إِلَى قَوْمٍ أُولِي بَأْسٍ شَدِيدٍ تُقَاتِلُونَهُمْ أَوْ يُسْلِمُونَ فَإِنْ تُطِيعُوا يُؤْتِكُمُ اللَّهُ أَجْرًا حَسَنًا وَإِنْ تَتَوَلَّوْا كَمَا تَوَلَّيْتُمْ مِنْ قَبْلُ يُعَذِّبْكُمْ عَذَابًا أَلِيمًا ﴿۱۶﴾ لَيْسَ عَلَى الْأَعْمَى حَرَجٌ وَلَا عَلَى الْأَعْرَجِ حَرَجٌ وَلَا عَلَى الْمَرِيضِ حَرَجٌ وَمَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَرَسُولَهُ يُدْخِلْهُ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ وَمَنْ يَتَوَلَّ يُعَذِّبْهُ عَذَابًا أَلِيمًا ﴿۱۷﴾ لَقَدْ رَضِيَ اللَّهُ عَنِ الْمُؤْمِنِينَ إِذْ يُبَايِعُونَكَ تَحْتَ الشَّجَرَةِ فَعَلِمَ مَا فِي قُلُوبِهِمْ فَأَنْزَلَ السَّكِينَةَ عَلَيْهِمْ وَأَثَابَهُمْ فَتْحًا قَرِيبًا ﴿۱۸﴾ وَمَغَانِمَ كَثِيرَةً يَأْخُذُونَهَا وَكَانَ اللَّهُ عَزِيزًا حَكِيمًا ﴿۱۹﴾ وَعَدَكُمُ اللَّهُ مَغَانِمَ كَثِيرَةً تَأْخُذُونَهَا فَعَجَّلَ لَكُمْ هَذِهِ وَكَفَّ أَيْدِيَ النَّاسِ عَنْكُمْ وَلِتَكُونَ آيَةً لِلْمُؤْمِنِينَ وَيَهْدِيَكُمْ صِرَاطًا مُسْتَقِيمًا ﴿۲۰﴾ وَأُخْرَى لَمْ تَقْدِرُوا عَلَيْهَا قَدْ أَحَاطَ اللَّهُ بِهَا وَكَانَ اللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرًا ﴿۲۱﴾ وَلَوْ قَاتَلَكُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا لَوَلَّوُا الْأَدْبَارَ ثُمَّ لَا يَجِدُونَ وَلِيًّا وَلَا نَصِيرًا ﴿۲۲﴾ سُنَّةَ اللَّهِ الَّتِي قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلُ وَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِيلًا ﴿۲۳﴾ وَهُوَ الَّذِي كَفَّ أَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَأَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ بَعْدِ أَنْ أَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ وَكَانَ اللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِيرًا ﴿۲۴﴾ هُمُ الَّذِينَ كَفَرُوا وَصَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَالْهَدْيَ مَعْكُوفًا أَنْ يَبْلُغَ مَحِلَّهُ وَلَوْلَا رِجَالٌ مُؤْمِنُونَ وَنِسَاءٌ مُؤْمِنَاتٌ لَمْ تَعْلَمُوهُمْ أَنْ تَطَئُوهُمْ فَتُصِيبَكُمْ مِنْهُمْ مَعَرَّةٌ بِغَيْرِ عِلْمٍ لِيُدْخِلَ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ مَنْ يَشَاءُ لَوْ تَزَيَّلُوا لَعَذَّبْنَا الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْهُمْ عَذَابًا أَلِيمًا ﴿۲۵﴾ إِذْ جَعَلَ الَّذِينَ كَفَرُوا فِي قُلُوبِهِمُ الْحَمِيَّةَ حَمِيَّةَ الْجَاهِلِيَّةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلَى رَسُولِهِ وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَأَلْزَمَهُمْ كَلِمَةَ التَّقْوَى وَكَانُوا أَحَقَّ بِهَا وَأَهْلَهَا وَكَانَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمًا ﴿۲۶﴾ لَقَدْ صَدَقَ اللَّهُ رَسُولَهُ الرُّؤْيَا بِالْحَقِّ لَتَدْخُلُنَّ الْمَسْجِدَ الْحَرَامَ إِنْ شَاءَ اللَّهُ آمِنِينَ مُحَلِّقِينَ رُءُوسَكُمْ وَمُقَصِّرِينَ لَا تَخَافُونَ فَعَلِمَ مَا لَمْ تَعْلَمُوا فَجَعَلَ مِنْ دُونِ ذَلِكَ فَتْحًا قَرِيبًا ﴿۲۷﴾ هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَكَفَى بِاللَّهِ شَهِيدًا ﴿۲۸﴾ مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ وَالَّذِينَ مَعَهُ أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَمَاءُ بَيْنَهُمْ تَرَاهُمْ رُكَّعًا سُجَّدًا يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَرِضْوَانًا سِيمَاهُمْ فِي وُجُوهِهِمْ مِنْ أَثَرِ السُّجُودِ ذَلِكَ مَثَلُهُمْ فِي التَّوْرَاةِ وَمَثَلُهُمْ فِي الْإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَهُ فَآزَرَهُ فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوَى عَلَى سُوقِهِ يُعْجِبُ الزُّرَّاعَ لِيَغِيظَ بِهِمُ الْكُفَّارَ وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ مِنْهُمْ مَغْفِرَةً وَأَجْرًا عَظِيمًا ﴿۲۹﴾

Тарҷумаи тоҷикии сураи Фатҳ

БА НОМИ ХУДОВАНДИ БАХШАНДАИ МЕҲРУБОН
Мо барои ту пирӯзии намоёнеро ҳукм кардаем.﴾1﴿ То Худо гуноҳи туро, он чи пеш аз ин буда ва он чи пас аз ин бошад, барои ту бибахшояд ва неъмати худро бар ту комил кунад ва туро ба роҳи рост роҳ намояд.﴾2﴿ Ва Худо ёрият кунад, ёрӣ кардане пирӯзмандона.﴾3﴿ Ӯст, ки бар дилҳои муъминон оромиш фиристод, то бар имонашон пайваста бияфзояд. Ва аз они Худост лашкарҳои осмонҳову замин ва Худо донову ҳаким аст!﴾4﴿ Ва то мардону занони муъминро ба биҳиштҳое дохил кунад, ки дар он наҳрҳо ҷорист ва дар он ҷо ҷовидонанд ва гуноҳонашонро нест кунад. Ва ин дар назди Худо комёбии бузургест!﴾5﴿ Ва мардону занони мунофиқ ва мардону занони мушрикро, ки бар Худо бадгумонанд, азоб кунад. Бар онҳо бод мусибати бад ва Худо бар онҳо хашм гирифт ва лаънаташон кард ва ҷаҳаннамро барояшон омода кардааст ва ҷаҳаннам ҷойгоҳи бадест!﴾6﴿ Аз они Худост лашкарҳои осмонҳову замин ва Худо ғолибу ҳаким аст!﴾7﴿ Туро гувоҳидиҳандаву муждадиҳанда ва бимдиҳанда фиристодаем.﴾8﴿ То ба Худову паёмбараш имон биёваред ва ёрияш кунеду бузургаш доред ва Худоро субҳгоҳу шомгоҳ тасбеҳ гӯед.﴾9﴿ Онон, ки бо ту байъат (аҳд) мекунанд, ҷуз ин нест, ки бо Худо байъат мекунанд. Дасти Худо болои дастҳояшон аст. Ва ҳар ки байъатро бишканад, ба зиёни худ шикастааст. Ва ҳар ки ба он байъат, ки бо Худо бастааст, вафо кунад, ӯро музде некӯ диҳад.﴾10﴿ Аз аъроби бодиянишин онон, ки аз ҷанг қафокашӣ карданд, ба ту хоҳанд гуфт: «Дороиву касони мо моро аз ҷанг боздоштанд, пас барои мо бахшоиш бихоҳ». Ба забон чизе мегӯяд, ки дар дилашон нест. Бигӯ: «Агар Худо бароятон зиёне бихоҳад ё суде бихоҳад, чӣ касе метавонад дар баробари Худо онро дигаргун кунад?» Балки Ӯст, ки ба корҳоятон огоҳ аст!﴾11﴿ Ё мепиндоштед, ки паёмбар ва муъминон ҳаргиз назди касонашен боз нахоҳанд гашт ва дил ба ин хуш карда будед. Пиндори баде доштаед ва мардуме сазовори ҳалокат будаед.﴾12﴿ Ва ҳар кас ба Худову паёмбараш имон наёвардааст, бидонад, ки барои кофирон оташе сӯзон омода кардаем.﴾13﴿ Аз они Худост фармонравоии осмонҳову замин. Ҳар киро бихоҳад, мебахшад ва ҳар киро бихоҳад, азоб мекунад ва Худо бахшояндаву меҳрубон аст!﴾14﴿ Чун барои гирифтани ғаниматҳо ба роҳ бияфтед, онон, ки аз ҷанг тахаллуф (қафокашӣ) намудаанд, хоҳанд гуфт: «Бигзоред, то мо ҳам аз паи шумо биёем! Мехоҳанд сухани Худоро дигаргун кунанд. Бигӯ: «Шумо ҳаргиз аз паи мо нахоҳед омад. Худо аз пеш чунин гуфтааст». Сипас хоҳанд гуфт: «Балки бар мо ҳасад мебаред?» На, инҳо ҷуз андаке намефаҳманд.﴾15﴿ Ба аъроби бодиянишин, ки аз ҷанг тахаллуф намудаанд, бигӯ: «Ба зудӣ барои ҷанг ба мардуме сахт нерӯманд даъват карда мешавед, ки бо онҳо биҷангед ё мусалмон шаванд. Агар итоат кунед, Худоятон музде некӯ хоҳад дод ва агар, ҳамчунон ки пеш аз ин сар бартофтаед, сар бартобед, шуморо ба азобе дардовар азоб мекунад».﴾16﴿ Бар кӯр ҳараҷе (гуноҳе) нест ва бар ланг хараҷе нест ва бар бемор хараҷе нест. Ва ҳар ки ба Худову паёмбараш итоат кунад, ӯро ба биҳиштҳое дохил мекунад, ки дар он наҳрҳо равон аст. Ва ҳар ки сар бартобад, ба азобе дардовараш азоб мекунад.﴾17﴿ Худо аз муъминон, он ҳангом ки дар зери дарахт бо ту байъат карданд, хушнуд гашт ва донист, ки дар дилашон чӣ мегузарад. Пас оромиш бар онҳо нозил кард ва ба фатҳе (ғалабае) наздик мукофоташон дод.﴾18﴿ Ва ба ғаниматҳои бисёр, ки ба даст меоваранд. Ва Худо ғолибу ҳаким аст!﴾19﴿ Худо ба шумо ваъдаи ғаниматҳои бисёр додааст, ки ба даст меоваред ва ин ғаниматро зудтар ато кард ва шуморо аз осеби мардумон амон бахшид, то барои муъминон ибрате бошад ва ба роҳи рост ҳидояташон кунад.﴾20﴿ Ва ғаниматҳои дигаре, ки ҳанӯз ба онҳо даст наёфтаед. Ҳароина Худо ба он (бо илмаш) иҳота дорад ва Ӯ ба ҳар коре тавоност.﴾21﴿ Ва агар кофирон бо шумо ба ҷанг бархезанд, пушт гардонда бигрезанд ва дигар ҳеҷ дӯсту ёригаре намеёбанд.﴾22﴿ Ин суннати Худост, ки аз пеш чунин будааст ва ту дар суннати Худо дигаргунӣ нахоҳӣ ёфт!﴾23﴿ Ӯст, ки чун дар батни (миёни) Макка бар онҳо ғолибиятатон дод, дасти онҳоро аз шумо ва дасти шуморо аз онҳо боздошт. Ва Худо ба корҳое, ки мекардед, огоҳу бино буд!﴾24﴿ Инҳо ҳамонҳоянд, ки кофир шуданд ва шуморо аз Масҷидулҳаром боздоштанд ва нагузоштанд, ки қурбонӣ ба қурбонгоҳаш бирасад. Агар мардони мусалмону занони мусалмоне, ки онҳоро намешиносед, дар миёни онҳо набуданд ва бими он набуд, ки онҳоро зери по кунед ва нодониста гуноҳ содир кунед, Худо дасти шуморо аз онҳо бознамедошт. Ва Худо ҳар киро бихоҳад, шомили раҳмати Худ гардонад. Агар аз якдигар ҷудо мебуданд, кофиронашонро ба азобе дардовар азоб мекардем.﴾25﴿ Он гоҳ ки кофирон тасмим гирифтанд, дар дили худ таассубро, таассуби ҷоҳилӣ, Худо низ оромиши Худро бар дили паёмбараш ва муъминон фурӯд овард ва ба тақво лозимашон кард, ки инҳо ба тақво сазовортару шоистатар буданд ва Худо бар ҳар чизе доност!﴾26﴿ Худо хоби паёмбарашро рост баровард, ки гуфта буд: «Агар Худо бихоҳад, эмин гурӯҳе сартарошида ва гурӯҳе мӯй кӯтоҳ карда бе ҳеҷ тарс ба Масҷидулҳаром дохил мешавед. Ӯ чизҳое медонист, ки шумо намедонистед. Ва ҷуз он дар ҳамин наздикӣ фатҳе насиби шумо карда буд.﴾27﴿ Ӯст, ки паёмбарашро ба ҳидоят ва дини ҳақ фиристод, то он динро бар ҳамаи динҳо ғолиб гардонад. Ва Худо барои шоҳидӣ дидан кофист!﴾28﴿ Муҳаммад — паёмбари Худо ва касоне, ки бо ӯ ҳастанд, бар кофирон сахтгиранд ва бо якдигар меҳрубон. Ононро бинӣ, ки рукуъ мекунанд, ба саҷда меоянд ва талабкунандаи фазлу хушнудии Худо ҳастанд. Нишонашон асари саҷдаест, ки бар чеҳраи онҳост. Ин аст васфашон дар Таврот ва дар Инҷил, мисли зироате ҳастанд, ки гиёҳ барорад ва он ҷавона маҳкам шавад ва бар поҳои худ биистад ва деҳқононро ба ҳайрат водорад, то он ҷо ки кофиронро ба хашм оварад. Худо аз миёни онҳо касонеро, ки имон овардаанд, ва корҳои шоиста кардаанд, бахшоиш ва мукофоте бузург ваъда додааст!﴾29﴿[25]

Эзоҳ

  1. ↑ Сафавӣ, «Сураи Фатҳ», саҳ.772.
  2. ↑ Маърифат, Омӯзиши улуми Қуръон, 1371ҳ.ш., ҷ.2, саҳ.168.
  3. ↑ Хуррамшоҳӣ, «Сураи Фатҳ», саҳ.1251.
  4. ↑ Ромёр, Таърихи Қуръон, 1362ҳ.ш., саҳ.360 ва 596.
  5. ↑ Сафавӣ, «Сураи Фатҳ», саҳ.772.
  6. ↑ «آیات فتح و دعای نصر؛ توصیه رهبر انقلاب برای پیروزی جبهه مقاومت», Пойгоҳи иттилоърасонии Дафтари ҳифз ва нашри осори Ҳазрати Оятуллоҳ Хоманаӣ.
  7. ↑ Таботабоӣ, ал-Мизон, 1390ҳ.қ., ҷ.18, саҳ.252.
  8. ↑ Сафавӣ, «Сураи Фатҳ», саҳ.772.
  9. ↑ Макорими Шерозӣ, Тафсири намуна, ҷ.22, саҳ.6-7.
  10. ↑ Хомагар, Сохтори сураҳои Қуръони карим, 1392ҳ.ш.
  11. ↑ Табарсӣ, Маҷма-ул-баён, 1415ҳ.қ., ҷ.9, саҳ.181; Макорими Шерозӣ, Тафсири намуна, 1371ҳ.ш., ҷ.22, саҳ.7.
  12. ↑ Таботабоӣ, ал-Мизон, 1390ҳ.қ., ҷ.18, саҳ.252.
  13. ↑ Табарсӣ, Маҷма-ул-баён, 1372ҳ.ш., ҷ.9, саҳ.166.
  14. ↑ Муғния, ал-Кошуф, 1424ҳ.қ., ҷ.7, саҳ.83.
  15. ↑ Макорими Шерозӣ, Тафсири намуна, 1371ҳ.ш., ҷ.22, саҳ.10.
  16. ↑ Қумӣ, Тафсири Қумӣ, 1363ҳ.ш., ҷ.2, саҳ.315.
  17. ↑ Қироатӣ, Тафсири нур, 1383ҳ.ш.
  18. ↑ Козимӣ, Масалик-ул-афҳом, ҷ.2, саҳ.248-255
  19. ↑ Макорими Шерозӣ, Тафсири намуна, 1371ҳ.ш., ҷ.22, саҳ.105.
  20. ↑ Таботабоӣ, ал-Мизон, 1393ҳ.қ., ҷ.18, саҳ.282.
  21. ↑ Табарсӣ, Маҷма-ул-баён, 1372ҳ.ш., ҷ.9, саҳ.165.
  22. ↑ Садуқ, Савоби аъмол ва уқоби аъмол, 1406ҳ.қ., саҳ.115.
  23. ↑ Баҳронӣ, ал-Бурҳон, 1415ҳ.қ., ҷ.5, саҳ.77.
  24. ↑ Кафъамӣ, ал-Мисбоҳ, 1405ҳ.қ., саҳ.457.
  25. ↑ Тарҷума аз форсии Абдулмуҳаммади Оятӣ.

Сарчашма

  • Баҳронӣ, Ҳошим ибни Сулаймон, ал-Бурҳон фи тафсир-ил-Қуръон, Қум, Муассисаи баъсат, 1415ҳ.қ.
  • Кафъамӣ, Иброҳим ибни Алӣ, ал-Мисбоҳ л-ил-кафъамӣ (Ҷаннат-ул-амон-ил-воқия), Қум, Дор-ур-разо, 1405ҳ.қ.
  • Козимӣ, Ҷавод ибни Саъд, Масалик-ул-афҳом ило оёт-ил-аҳком, бетаърих.
  • Қумӣ, Алӣ ибни Иброҳим, Тафсир-ил-Қумӣ, муҳаққиқ, мусаҳҳеҳ: Мусавии Ҷазоирии Сайид Тайиб, Қум, Дор-ул-китоб, 1404ҳ.қ.
  • Қуръони карим, тарҷумаи Абдулмуҳаммади Оятӣ, Теҳрон, Суруш, 1374ҳ.ш.
  • Макорими Шерозӣ, Носир ва ҷамъе аз нависандагон, Тафсири намуна, Теҳрон, Дор-ул-кутуб-ил-исломия, 1374ҳ.ш.
  • Маърифат, Муҳаммадҳодӣ, Омӯзиши улуми Қуръон, Теҳрон, Маркази чоп ва нашри созмони таблиғоти исломӣ, 1371ҳ.ш.
  • Муғния, Муҳаммадҷавод, Тафсир-ил-кош, Қум, Дор-ул-китоб-ил-исломия, 1424ҳ.қ.
  • Муттақӣ, Алӣ ибни Ҳисомуддин, Канз-ул-уммол фӣ-с-сунани ва-л-ақвол, муҳаққиқи Маҳмудумар Димишқӣ, Бейрут, Дор-ул-кутуб-ил-илмия, 1419ҳ.қ.
  • Ромёр, Маҳмуд, Таърихи Қуръон, Теҳрон, Интишороти илмӣ ва фарҳангӣ, 1362ҳ.ш.
  • Садуқ, Муҳаммад ибни Алӣ, Савоби аъмол ва уқоби аъмол, Қум, Дор-уш-шариф-ир-разӣ ли-н-нашр, 1406ҳ.қ.
  • Сафавӣ, Салмон, «Сураи Фатҳ», дар Донишномаи муосири Қуръони карим, Қум, Интишороти Салмони Озода, 1396ҳ.ш.
  • Табарсӣ, Фазл ибни Ҳасан, Маҷма-ул-баён фи тафсир-ил-Қуръон, муқаддимаи Муҳаммадҷаводи Баллоғӣ, Теҳрон, Носири Хусрав, 1372ҳ.ш.
  • Таботабоӣ, Муҳаммадҳусайн, ал-Мизон фи тафсир-ил-Қуръон, Бейрут, Муассисат-ул-аъламӣ л-ил-матбуот, 1390ҳ.қ.
  • Фарҳангномаи улуми Қуръон, Қум, дафтари таблиғоти исломии ҳавзаи илмияи Қум.
  • Хомагӣ, Муҳаммад, Маҷмуаи комили сохтори сураҳои Қуръони карим, Қум, Нашри Нашро, чопи аввал, 1392ҳ.ш.
  • Хуррамшоҳӣ, Қавомаддин, «Сураи Фатҳ» дар Донишномаи Қуръон ва Қуръонпажӯҳӣ, ба кӯшиши Баҳоуддини Хуррамшоҳӣ, Теҳрон: Дӯстон - Ноҳид, 1377ҳ.ш.
  • «آیات فتح و دعای نصر؛ توصیه رهبر انقلاب برای پیروزی جبهه مقاومت» («Оёти фатҳ ва дуои наср; тавсияи Раҳбари инқилоб барои пирӯзии ҷабҳаи муқовимат»), Пойгоҳи иттилоърасонии Дафтари ҳифз ва нашри осори Ҳазрати Оятуллоҳ Хоманаӣ, санаи дарҷи матлаб: 19 ноябри 2024, санаи боздид: 27 августи 2025.

Пайванд ба берун

Тиловати сураи Фатҳ

Баргирифта аз "https://tg.wikishia.net/w/index.php?title=Сураи_Фатҳ&oldid=37614"